ហេតុផល​​នៅ​ពីក្រោយ​​ប្រតិកម្ម​​របស់​កូរ៉េខាងជើង​​ទៅលើ​​កូរ៉េខាងត្បូង​​និង​អាមេរិក​

16-06-2020 5:53 pm 1177

​មួយ​រយៈពេល​ចុងក្រោយ​នេះ​កូរ៉េខាងជើង​ហាក់​បង្ហាញ​អារម្មណ៍​មិន​សប្បាយចិត្ដ​កាន់តែខ្លាំង ជាមួយ​សហរដ្ឋអាមេរិក​និង​ប្រទេស​កូរ៉េខាងត្បូង។ នេះ​អាច​ចាត់ទុកថា​ជា​ពេលវេលា​ល្អក់កករ​ជាថ្មី បន្ទាប់ពី​ភាគី​ទាំងបី​ស្គាល់​​ទំនាក់ទំនងមិនប្រឈមមុខគ្នាជាង​១​ឆ្នាំ​ដែរ ពោលគឺ​តាំងពី​ក្រោយ​កិច្ច​ជំនួប​តទល់​រវាង​ថ្នាក់ដឹកនាំ​កាលពី​ឆ្នាំ​២០១៨​។ ប៉ុន្ដែ​តាំងពី​ដើមឆ្នាំ​២០២០​នេះ​មក អ្វីៗ​បាន​ប្រែប្រួល​ហើយ​ស្ថានភាព​ទំនាក់ទំនង រំកិល​ម្ដង​បន្ដិចៗ​ទៅរក​ការប្រឈមមុខ​ដាក់គ្នា​។ តើ​មាន​ហេតុផល​អ្វីខ្លះ​ដែល​ធ្វើឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​មិន​សប្បាយចិត្ដ​ជាមួយ​អាមេ​រិក​និង​កូរ៉េខាងត្បូង​ដូច្នេះ​? 

​ស្ថានភាព​ទំនាក់ទំនង​កូរ៉េខាងជើង​-​អាមេរិក​-​កូរ៉េខាងត្បូង​

​ជាក់ស្ដែង​ណាស់​ពិភពលោក​ទាំងមូល​បាន​ដឹងលឺ​ហើយ​ថា កូរ៉េខាងជើង​ជា​សត្រូវ​របស់​អាមេរិក​និង​កូរ៉េខាងត្បូង ពុំដែល​ស្គាល់​រសជាតិ​ទំនាក់ទំនង​ផ្អែមល្ហែម​ឡើយ​។ ចាប់ផ្ដើម​តាំងពី​ក្នុងសម័យ​សង្គ្រាម​កូរ៉េ​អំឡុង​ឆ្នាំ​១៩៥០-១៩៥៣ ដែល​ប្រទេស​ទាំងបី​បាន​ប្រឆាំង​គ្នា​។ ក្នុងពេលនោះ​អាមេរិក​ជា​អ្នកគាំទ្រ​កូរ៉េខាងត្បូង ធ្វើសង្គ្រាម​ជាមួយ​កូរ៉េខាងជើង​ដែលមាន​ចិន រុស្ស៊ី នៅ​ពីក្រោយ​។ ដល់​ថ្ងៃទី​២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ​១៩៥៣ សង្គ្រាម​កូរ៉េ​បានបញ្ចប់​ប៉ុន្ដែ​បញ្ចប់​តាមរយៈ​បទ​ឈប់​បាញ់​ប៉ុណ្ណោះ ហេតុនេះហើយ​ទើប​មាន​ការព្រួយបារម្ភ​ខ្លាច​ផ្ទុះ​សង្គ្រាម​ឡើងវិញ ដោយហេតុថា​គ្មាន​កិច្ចព្រមព្រៀង​ត្រឹមត្រូវ​។​

​បន្ទាប់ពីនោះ​មក​កូរ៉េ​ទាំងពីរ​បាន​ងាក​ទៅ​អភិវឌ្ឍ​ប្រទេស​រៀងៗ​ខ្លួន ដំណាលគ្នា​ក៏​មិន​ភ្លេច​ឡើយ​ការបង្កើន​សមត្ថភាព​ក​ង​ទ័ព​ការពារ​ប្រទេស​។ កូរ៉េខាងត្បូង​ជាប់​កិច្ចព្រមព្រៀង​ជាមួយ​អាមេរិក​ស្ដីពី​ការដាក់​កងទ័ព​អាមេរិក​ប្រចាំ​នៅ​កូរ៉េខាងត្បូង ដើម្បី​ជួយ​រក្សា​សន្ដិសុខ​នៅលើ​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ​។ ចំណែក​កូរ៉េខាងជើង​វិញ​បាន​ស្វះស្វែង​ផលិត​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ ដើម្បី​ត្រៀម​ទប់ទល់​ក្រែង​មាន​ការវាយប្រហារ​ពី​កូរ៉េខាងត្បូង​ដែលមាន​អាមេរិក​ជា​ខ្នង ព្រោះ​កូរ៉េខាងត្បូង​នៅតែ​នឹកឃើញ​មហិច្ឆតា​ចង់​បង្រួបបង្រួម​កូរ៉េ​ឡើងវិញ​។ 

​មើលឃើញ​ពី​ការបន្ដ​អភិវឌ្ឍ​នុយក្លេអ៊ែរ​របស់​កូរ៉េខាងជើង​កាន់តែ​សកម្ម​ជាង​មុន និង​ក្រោយពេល​កូរ៉េខាងជើង​ដើរ​ចេញពី​សន្ធិសញ្ញា​មិន​សាយភាយ​នុយក្លេអ៊ែរ កិច្ចពិភាក្សា​៦​ភាគី​ត្រូវបាន​បង្កើតឡើង​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៣ ក្នុង​គោលបំណង​ដោះស្រាយ​ការព្រួយបារម្ភ​ពី​បញ្ហា​សន្ដិសុខ​។ ៦​ភាគី​នោះ​មាន​កូរ៉េខាងជើង កូរ៉េខាងត្បូង ជប៉ុន អាមេរិក ចិន និង​រុស្ស៊ី ប៉ុន្ដែ​កិច្ចពិភាក្សា​មិន​ស្ថិតស្ថេរ​យូរអង្វែង​ឡើយ​។ នៅ​ឆ្នាំ​២០០៩​បន្ទាប់ពី​ក្រុមប្រឹក្សាសន្ដិសុខ​អង្គការសហប្រជាជាតិ ចេញ​សេចក្ដីថ្លែងការណ៍​ថ្កោលទោស​ការបាញ់​បង្ហោះ​ផ្កាយរណប​បរាជ័យ​របស់​កូរ៉េខាងជើង កូរ៉េខាងជើង​ខឹង​យ៉ាង​ខ្លាង​ក៏​ប្រកាស​ដើរ​ចេញពី​កិច្ចចរចា ហើយ​ចាប់ផ្ដើម​អភិវឌ្ឍ​កម្មវិធី​នុយក្លេអ៊ែរ​ឡើងវិញ​។ ភាព​ប្រេះឆា​រវាង​កូរ៉េខាងជើង​ជាមួយ​កូរ៉េខាងត្បូង​និង​អាមេរិក​ក៏​កើតឡើង​កាន់តែខ្លាំង ដោយសារ​កូរ៉េខាងជើង​បាន​បន្ដធ្វើ​តេស្ដ​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​និង​មី​ស៊ី​ល​ផ្លោង​ជា​បន្ដបន្ទាប់​។ 

​រហូតដល់​ពេល​កូរ៉េខាងត្បូង​មាន​លោក​មូន ជែ​អ៊ីន​ជា​ប្រធានាធិបតី ហើយ​អាមេរិក​មាន​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ចូល​កាន់តំណែង ទើប​ឈានដល់​កិច្ច​ជំនួប​កាលពី​ឆ្នាំ​២០១៨​។ នោះ​ហើយ​ជា​ពេល​កូរ៉េខាងជើង​ស្គាល់​ទំនាក់ទំនង​ល្អប្រសើរ​នឹង​គ្នា​ជាមួយ​អាមេរិក​និង​កូរ៉េខាងត្បូង​។ នៅក្នុង​កិច្ច​ជំនួប​ជាមួយ​ប្រធានាធិបតី​កូរ៉េខាងត្បូង លោក​គីម ជុង​អ៊ុន​សម្រេចបាន​កិច្ចព្រមព្រៀង​ដ៏​សំខាន់​មួយ ដែល​ក្នុងនោះ​រួមបញ្ចូល​ការប្ដេជ្ញាចិត្ដ​រំលាយ​នុយក្លេអ៊ែ​រ បញ្ឈប់​សកម្មភាព​បង្កហេតុ​ដើម្បី​ស្ដារ​ទំនាក់ទំនង​ឡើងវិញ រួមជាមួយ​ចំណុច​សំខាន់ៗ​ជាច្រើន​ទៀត​។ ក្នុង​កិច្ច​ជំនួប​ជាមួយ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០១៨​ដូចគ្នា លោក​គីម ជុង​អ៊ុន​ក៏បាន​ឯកភាព​ជាមួយ​លោក​ត្រាំ​ក្នុង​ការបង្កើន​ចំណងមិត្ដភាព បន្ដការងារ​រំលាយ​នុយក្លេអ៊ែរ​ចេញពី​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ​ផងដែរ​។ 

​ប៉ុន្ដែ​អ្វីដែល​គួរឲ្យ​សោកស្ដាយ គឺ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២០​នេះ​ស្ថានភាព​ទំនាក់ទំនង​ប្រទេស​ទាំងបី​ចាប់ផ្ដើម​ស្មុគស្មាញ​ជាថ្មី ចាប់ផ្ដើម​អន់ចិត្ដ​ជាមួយគ្នា ហើយ​ប្រើ​ពាក្យសម្ដី​ធ្ងន់ៗ​ដាក់គ្នា​។​

​មូលហេតុ​នៅ​ពីក្រោយ​ប្រតិកម្ម​របស់​កូរ៉េខាងជើង​

​ជា​ការពិត​រឿង​ដែល​កូរ៉េខាងជើង​មិន​សប្បាយចិត្ដ​ជាមួយ​អាមេ​រិក​និង​កូរ៉េខាងត្បូង​ពិតជា​មាន​មូលហេតុ​នៅ​ពីក្រោយ​។ និយាយ​ពី​ភាព​ល្អក់កករ​រវាង​កូរ៉េខាងជើង​ជាមួយ​អាមេរិក​មុន ប្រទេស​ទាំងពីរ​ចាប់ផ្ដើម​អន់ចិត្ដ​ទៅវិញទៅមក តាំងពី​ក្រោយ​កិច្ច​ជំនួប​លើក​ទី​ពីរ​រវាង​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ជាមួយ​លោក​គីម ជុង​អ៊ុន​នៅក្នុង​ប្រទេស​វៀតណាម​កា​លពី​ឆ្នាំ​២០១៩​មកម្ល៉េះ​ប៉ុន្ដែ​មិន​ធ្ងន់ធ្ងរ​។ កាលនោះ​ជា​កិច្ច​ជំនួប​ដើម្បី​បន្ដ​ពិភាក្សា​លើ​ដំណើរការ​រំលាយ​នុយក្លេអ៊ែរ​ដែល​មិនទាន​ដើរ​ដោយ​រលូន តែ​កិច្ច​ជំនួប​លើក​ទី​ពីរ​បិទ​បញ្ចប់​ដោយ​គ្មាន​លទ្ធផល​អ្វី​ទាំងអស់​។ គ្មាន​លទ្ធផល​ដោយសា​រលោក​ត្រាំ​មិន​ព្រម​ដកចេញ​ខ្លះ​នូវ​ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ច តាម​សំណើ​របស់លោក​គីម ជុង​អ៊ុន ផ្ទុយទៅវិញ​បែរជា​ឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​រំលាយ​នុយក្លេអ៊ែរ​ជាមុនសិន​។ ការណ៍​នេះ​បានធ្វើឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​គិតថា​គ្មាន​យុត្ដិធម៌​ហើយ​អាច​ចាញ់​ប្រៀប​អាមេរិក​ផង​នោះ កូរ៉េខាងជើង​សុខចិត្ដ​ដើរ​ចេញពី​កិច្ចប្រជុំ​ទាំង​គ្មាន​ន័យ​។​

​ដ្បិត​លោក​ត្រាំ​និង​លោក​គីម​បាន​ជួបគ្នា​នៅ​តំបន់​ព្រំដែន​ជា​លើក​ទី​បី ប៉ុន្ដែ​ជា​ការជួប​សួរសុខទុក្ខ​រយៈពេល​ខ្លី មិនបាន​និយាយ​អ្វី​ពី​ការរំលាយ​នុយក្លេអ៊ែរ​ទេ ដោយ​ប្រកាស​នឹង​ជជែក​បន្ថែម​នៅពេល​ក្រោយ​។ រហូតដល់​សព្វថ្ងៃ​ពុំទាន់​មាន​ការចរចា​ពី​កម្មវិធី​នុយក្លេអ៊ែរ​ជាថ្មី​ឡើយ ហើយ​ដំណើរការ​រំលាយ​នុយក្លេអ៊ែរ​ក៏ត្រូវ​ជាប់គាំង​។ ចំពោះ​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ទោះបី​លោក​ទទូចថា​ទំនាក់ទំនង​ជាមួយ​លោក​គីម​នៅតែ​ល្អប្រសើរ ប៉ុន្ដែ​កូរ៉េខាងជើង​មិន​សប្បាយចិត្ដ​ជា​មួយមន្ដ្រី​អាមេរិក​មួយចំនួន និង​មិន​ពេញចិត្ដ​រដ្ឋបាល​របស់លោក​ត្រាំ​ដែល​មិន​ព្រម​ដក​ទណ្ឌកម្ម ហើយ​លាប​ពណ៌​បង្ខូចកេរ្ដិ៍​ឈ្មោះ​កូរ៉េខាងជើង​ទៀត​។ តួយ៉ាង​មាន​ករណី​អាមេរិក​ចោទប្រកាន់​កូរ៉េខាងជើង​នៅ​ពីក្រោយ​ការវាយប្រហារ​តាម​អ៊ី​ន​ធឺ​ណេត​ជាដើម​។ ក្រៅពីនេះ​កូរ៉េខាងជើង​នៅ​មិន​ពេញចិត្ដដ​ដែល​នៅពេល​អាមេរិក​ព្យាយាម​លូកដៃ​ក្នុង​កិច្ចការ​អន្ដរ​កូរ៉េ ជា​រឿង​ផ្ទៃក្នុង​រវាង​បងប្អូន​បង្កើត​ទាំងពីរ​។​

​អ្វី​ជា​ការចាប់អារម្មណ៍​ដែល​ធ្វើឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​ប្រកាស​ពង្រឹងសមត្ថភា​ព​នុយក្លេអ៊ែរ​ឡើងវិញ​ប្រឆាំង​អាមេរិក ក៏​ដោយសារ​ភាពស្រពិចស្រពិល​ក្នុង​ការបោះឆ្នោត​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក​នា​ខែវិច្ឆិកា​ខាងមុខ​។ នេះ​ក៏​ជា​រឿង​សំខាន់​មួយ​ព្រោះ​បើ​អាមេរិក​មាន​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី​មិនមែនជា​លោក​ត្រាំ នោះ​កិច្ចព្រមព្រៀង​ដែល​សម្រេចបាន​កន្លងមក​នឹងត្រូវ​ចាត់ទុកជា​អសា​បង់ ពិសេស​ប្រសិនបើ​អាមេរិក​មាន​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី​មកពី​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​។ បែបនេះហើយ​កូរ៉េខាងជើង​ត្រូវតែ​ពង្រឹង​ខ្លួនឯង​ឲ្យ​រឹង​ប៉ឹង ត្រៀម​ទប់ទល់​ស្ថានការណ៍​អាក្រក់​ឬ​ការគំរាមកំហែង​ពី​អាមេរិក​នៅពេល​ក្រោយ​។ 

​ការលះបង់​កន្លងមក​ដែល​កូរ៉េខាងជើង​គិតថា​ជា​រឿង​ឥតន័យ ហើយ​ស្របពេល​តំណែង​ជា​ប្រធានាធិបតី​របស់លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​ស្ថិតក្នុង​ភាពស្រពិចស្រពិល ខណៈ​ការបោះឆ្នោត​ជិត​ចូល​មកដល់ កូរ៉េខាងជើង​ត្រូវតែ​ច្បាស់​ថា​ខ្លួនឯង​មាន​ជំហ​រឹងមាំ ហើយ​អាច​មានប្រៀប​ខ្លាំង​ប្រសិនបើ​អាមេរិក​មាន​ប្រធានាធិបតី​ថ្មី​មិនមែនជា​លោក​ដូណាល់ ត្រាំ​។​

​ចំពោះ​ភាព​តានតឹង​ជាមួយ​កូរ៉េខាងត្បូង​វិញ ផ្ទុះឡើង​ខ្លាំង​កាលពីដើម​ខែមិថុនា​នេះ នៅពេល​ប្អូនស្រី​បង្កើត​លោក​គីម ជុង​អ៊ុន អ្នកស្រី​គីម យ៉ូ​ជុង ចេញ​សេចក្ដីថ្លែងការណ៍​ព្រមាន​ករណី​ក្រុម​សកម្មជន​នៅ​កូរ៉េខាងត្បូង បង្ហោះ​ខិត្ដ​បណ្ណប្រឆាំង​ក្រុង​ព្យុងយ៉ាង​។ តាមរយៈ​សេចក្ដីថ្លែងការណ៍​កូរ៉េខាងជើង​មិន​សប្បាយចិត្ដ​ទេ ការបន្ដ​មាន​ក្រុមប្រឆាំង​នៅ​កូរ៉េខាងត្បូង​ដែល​តែង​បង្កបញ្ហា​មិនចេះចប់​។ កូរ៉េខាងជើង​បាន​ទុកពេល​ឲ្យ​កូរ៉េខាងត្បូង​ដោះស្រាយ ប៉ុន្ដែ​ការចាត់វិធានកា​រហាក់​យឺតយ៉ាវ ទីបំផុត​កូរ៉េខាងជើង​បានប្រកាស​ផ្ដាច់​បណ្ដាញ​ទំនាក់ទំនង​ទាំងអស់​ជាមួយ​កូរ៉េខាងត្បូង​។ កូរ៉េខាងជើង​បានប្រកាស​អាច​នឹង​ចាត់វិធានការ​យោធា​សងសឹក ប្រសិនបើ​ក្រុម​សកម្មជន​ដែល​រត់​ភៀសខ្លួន​ពី​កូរ៉េខាងជើង​ទៅ​នៅ​កូរ៉េខាងត្បូង បន្ដ​បង្ហោះ​ខិត្ដ​បណ្ណប្រឆាំង​ក្រុង​ព្យុងយ៉ាង​ឆ្លងកាត់​ព្រំដែន​ទៀត​។​

​តាម​បណ្ដាញសារព័ត៌មាន​បាន​ចុះផ្សាយ​ថ្មីៗ​នេះ​ថា កូរ៉េខាងជើង​បាន​បំផ្ទុះ​ចោល​ការិយាល័យ​ទំនាក់ទំនង​រួមគ្នា​ជាមួយ​កូរ៉េខាងត្បូង​ហើយ​។ ជា​ការិយាល័យ​ទំនាក់ទំនង​បង្កើតឡើង​ក្រោយ​ជំនួប​រវាង​លោក​មូននិង​លោក​គីម​កាលពី​ឆ្នាំ​២០១៨​។ ការិយាល័យ​នេះ​ក៏​ជា​មធ្យោបាយ​មួយ​សម្រាប់​ទាក់ទង​ដោះស្រាយ​បញ្ហា និង​ជាមិនិ​ត្ដ​រូបនៃ​ការផ្សះផ្សា បង្ហាញ​ពី​កិច្ចសហប្រតិបត្ដិការ​អន្ដរ​កូរ៉េ​។ ប៉ុន្ដែ​ការសម្រេច​បំផ្លាញចោល​របស់​កូរ៉េខាងជើង ចង់ឲ្យ​កូរ៉េខាងត្បូង​ភ្លឺ​ភ្នែក​និង​ចង់​បញ្ជាក់ថា​ខ្លួន​មិន​អត់ឱន​ដាច់ខាត​រាល់​ទង្វើ​រំលោភបំពាន​នានា​។ 

​អ្វី​ជា​ដំណោះស្រាយ​នៅពេលនេះ​?

​បើ​និយាយ​ពី​ដំណោះស្រាយ​គ្រប់​បញ្ហា​ទាំងអស់ គ្មានអ្វី​ប្រសើរ​ជាង​ការចូល​តុ​អង្គុយ​ចរចា​គ្នា​ដោយ​សន្ដិវិធី​ទេ​។ ប្រធានាធិបតី​កូរ៉េខាងត្បូង​លោក​មូន ជែ​អ៊ីន​ថ្មីៗ​នេះ ក៏បាន​ប្រកាស​ទទូច​ឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​វិល​មករក​ការចរចា​វិញ​ដែរ​។ ប៉ុន្ដែ​ការចរចា​ជាមួយ​កូរ៉េខាងជើង មិន​ថា​អាមេរិក​ឬ​កូរ៉េខាងត្បូង​ក៏ដោយ​ត្រូវ​យល់​ពី​អ្វីដែល​កូរ៉េខាងជើង​ចង់បាន​។ ប្រសិន​គ្មាន​ការបន្ធូរបន្ថយ​ឬ​ធ្វើ​សប្បទាន​ខ្លះ​ទេ កូរ៉េខាងជើង​ដាច់ខាត​មិន​ព្រមឲ្យ​ប្រទេស​ទាំងពីរ​នេះ​ដាក់​សម្ពាធ​បានឡើយ​។ មិន​ថា​ក្រុមប្រឹក្សាសន្ដិសុខ​អង្គការសហប្រជាជាតិ​បន្ថែម​ទណ្ឌកម្ម​ខ្លាំង​ប៉ុនណា​ក៏ដោយ កូរ៉េខាងជើង​ហ៊ាន​បាញ់​មី​ស៊ី​ល​ជា​ញយ​ដង​គ្មាន​ខ្លាចរអា​ផង​។ ហេតុនេះ​អាមេរិក​ពិសេស​កូរ៉េខាងត្បូង​គួរ​ពិចារណា​ឡើងវិញ ចំពោះ​អ្វីដែល​ខ្លួន​ចង់ឲ្យ​កូរ៉េខាងជើង​ធ្វើ និង​អ្វីដែល​ខ្លួន​ត្រូវធ្វើ​ដើម្បី​បញ្ចប់​ស្ថានការណ៍​តានតឹង​។ សង្គ្រាម​ទ្រង់ទ្រាយ​ធំ​និយាយឲ្យចំ​វាមិ​នងាយ​នឹង​ផ្ទុះ​ឡើងទេ ប៉ុន្ដែ​ការផ្ទុះអាវុធ​ទ្រង់ទ្រាយ​តូច​ពិតជា​ទប់​មិន​ជាប់​ឡើយ ប្រសិន​កម្ដៅ​នៃ​ភាព​តានតឹង​មិនអាច​ពន្លត់​បាន​។ នៅពេលនោះ​ហើយ​ដែល​ស្ថិរភាព​នៅលើ​ឧបទ្វីប​កូរ៉េ​នឹង​ក្លាយជា​ក្ដីបារម្ភ​បន្ដទៀត​សម្រាប់​ពិភពលោក​ទាំងមូល​៕

​ដោយ៖​ពេញ ផេង

ព័ត៌មានផ្សេងទៀត